Triển vọng mới trong phương pháp điều trị nhiễm khuẩn

Theo một nghiên cứu công bố ngày 6/8 trên tạp chí Science, một nhóm nhà khoa học tại Mỹ đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để thiết kế các bộ gene hoàn chỉnh cho những thể thực khuẩn mới. Đây là công trình đầu tiên với hướng nghiên cứu như vậy được công bố, mở ra triển vọng phát triển các liệu pháp thể thực khuẩn (phage therapy) do AI thiết kế.

Hoàng Châu
07/08/2026
14:15
Cấu trúc của phage (thể thực khuẩn). (Ảnh: Gut Microbiota for Health)
Cấu trúc của phage (thể thực khuẩn). (Ảnh: Gut Microbiota for Health)

Phage therapy là phương pháp điều trị bằng cách sử dụng thể thực khuẩn (phage) để tiêu diệt vi khuẩn gây hại trong cơ thể.

Dưới sự dẫn dắt của nhà nghiên cứu chính kiêm tác giả Brian Hie, Phó Giáo sư tại Đại học Stanford (Mỹ) và nhà nghiên cứu đổi mới tại Viện Arc, nhóm nghiên cứu đã sử dụng hai mô hình ngôn ngữ gene Evo 1 và Evo 2 để tạo ra các bộ gene thể thực khuẩn hoàn chỉnh, có cấu trúc di truyền tương tự trong tự nhiên và khả năng nhận diện vật chủ là vi khuẩn Escherichia coli C. (E. coli). Theo nhóm nghiên cứu, đây là lần đầu tiên AI tạo sinh được sử dụng để thiết kế các bộ gene hoàn chỉnh của thể thực khuẩn.

Trong nghiên cứu, các nhà khoa học đã tạo và sàng lọc hàng nghìn trình tự tiềm năng trước khi lựa chọn gần 300 thiết kế. Trong số này, 285 thiết kế đã được tổng hợp và sắp xếp thành công trong tế bào E. coli, trong đó 16 thiết kế tạo ra các thể thực khuẩn có khả năng sống, sinh sản và tiêu diệt vi khuẩn trong các thử nghiệm tại phòng thí nghiệm.

Một số thể thực khuẩn được thiết kế có khả năng tiêu diệt vi khuẩn hiệu quả hơn phiX174 – thể thực khuẩn tự nhiên lây nhiễm E. coli – trong các thử nghiệm đối chứng trực tiếp tại phòng thí nghiệm. Hỗn hợp gồm nhiều thể thực khuẩn do AI thiết kế cũng phát huy hiệu quả đối với những chủng E. coli đã kháng phiX174. Theo các tác giả, kết quả này cho thấy tiềm năng phát triển các liệu pháp thể thực khuẩn được thiết kế bằng AI.

Trong một bài bình luận đăng kèm nghiên cứu, hai chuyên gia Thomas Inglesby và Moritz Hanke thuộc Đại học Johns Hopkins nhận định bước tiến này làm dấy lên những lo ngại về an ninh sinh học. Hai chuyên gia kêu gọi áp dụng quy định pháp lý bắt buộc sàng lọc các đơn đặt hàng vật liệu di truyền tổng hợp nhằm phát hiện những trình tự có khả năng gây nguy hiểm, thay vì chỉ dựa vào các biện pháp bảo đảm an toàn mang tính tự nguyện./.

#công nghệ AI #Ứng dụng khoa học công nghệ

Tin cùng chuyên mục

Ngành cơ khí tăng tốc chuyển đổi số

Ngành cơ khí tăng tốc chuyển đổi số

Thực hiện Chiến lược phát triển công nghiệp quốc gia, định hướng phát triển ngành cơ khí trở thành ngành công nghiệp nền tảng, việc ứng dụng các công nghệ số tiên tiến trong thiết kế, sản xuất và quản lý vận hành đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với các doanh nghiệp cơ khí và sản xuất công nghiệp.

Mở rộng không gian phát triển cho nhà khoa học nữ

Mở rộng không gian phát triển cho nhà khoa học nữ

Việt Nam đang sở hữu một lực lượng nữ trí thức khoa học và công nghệ đông đảo, với tỷ lệ nữ giới trong lực lượng nghiên cứu và phát triển cao hơn đáng kể mức trung bình của thế giới. Nhiều công trình nghiên cứu có giá trị đã được tạo ra, nhưng hành trình từ phòng thí nghiệm đến thị trường vẫn còn không ít khoảng trống.

TP Hồ Chí Minh thúc đẩy sử dụng hiệu quả quỹ phát triển khoa học và công nghệ

TP Hồ Chí Minh thúc đẩy sử dụng hiệu quả quỹ phát triển khoa học và công nghệ

Ngày 25/8, Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị “Thúc đẩy hoạt động phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thông qua việc sử dụng quỹ phát triển khoa học và công nghệ của doanh nghiệp trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh” với sự tham dự của đại diện các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức và đơn vị trên địa bàn.

Mô hình AI giúp phát hiện các ca ung thư gan bị bỏ sót

Mô hình AI giúp phát hiện các ca ung thư gan bị bỏ sót

Các nhà khoa học Trung Quốc đã phát triển một mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) chẩn đoán ung thư gan, giúp phát hiện 15 trường hợp di căn gan bị bỏ sót trong quá trình chẩn đoán trước đó. Nhờ vậy, các bệnh nhân được điều trị kịp thời.

Các nền kinh tế đang phát triển đối mặt nguy cơ tụt hậu về AI nghiêm trọng nhất

Các nền kinh tế đang phát triển đối mặt nguy cơ tụt hậu về AI nghiêm trọng nhất

Ngày 25/8, phát biểu mở đầu tại một cuộc tọa đàm diễn ra tại Washington D.C, Mỹ, Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva nhận định tác động trong tương lai của trí tuệ nhân tạo (AI) vẫn bị phủ bóng bởi những yếu tố chưa thể biết, và các nền kinh tế đang phát triển có nguy cơ tụt hậu về AI nghiêm trọng nhất.