Nhật Bản xác lập nguyên tắc bảo vệ giọng nói trước bản sao AI

Tòa án Tokyo, Nhật Bản, lần đầu xác lập nguyên tắc giọng nói của con người có thể được pháp luật, tương tự quyền đối với hình ảnh chân dung, trong bối cảnh công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được sử dụng để mô phỏng và khai thác giọng nói.

Phan An
01/10/2026
14:00
Diễn viên lồng tiếng Nhật Bản Kenjiro Tsuda, người khởi kiện TikTok liên quan các video sử dụng giọng nói được cho là mô phỏng giọng của ông bằng AI. (Ảnh: Nikkei Asia)
Diễn viên lồng tiếng Nhật Bản Kenjiro Tsuda, người khởi kiện TikTok liên quan các video sử dụng giọng nói được cho là mô phỏng giọng của ông bằng AI. (Ảnh: Nikkei Asia)

Ngày 30/9, Tòa án Tokyo, Nhật Bản, phán quyết rằng giọng nói của con người được bảo vệ theo quyền khai thác hình ảnh cá nhân, tương tự quyền đối với hình ảnh chân dung. Đây là phán quyết đầu tiên tại Nhật Bản xác lập nguyên tắc này, trong bối cảnh công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) được sử dụng ngày càng nhiều để mô phỏng giọng nói của con người.

Phán quyết trên được đưa ra sau khi diễn viên lồng tiếng nổi tiếng Kenjiro Tsuda khởi kiện nền tảng TikTok liên quan đến các video sử dụng giọng nói do AI tạo ra mà ông cho rằng mô phỏng chất giọng trầm đặc trưng của mình.

Trong phán quyết, Tòa án Tokyo khẳng định giọng nói của một người có thể được pháp luật bảo vệ khi việc sử dụng nhằm khai thác giá trị thương mại. Thẩm phán chủ tọa Aya Takahashi cho rằng giọng nói, cũng như khuôn mặt, là một yếu tố mang tính biểu tượng cho cá tính của mỗi người. Do đó, việc sử dụng trái phép giọng nói của người biểu diễn có thể bị xem là xâm phạm quyền khai thác hình ảnh cá nhân.

Tuy nhiên, tòa bác yêu cầu của ông Tsuda buộc TikTok gỡ bỏ các video gây tranh cãi. Theo tòa, người dùng ẩn danh đăng tải các video này đã tự xóa tài khoản và nội dung vài tháng sau khi vụ kiện bắt đầu, vì vậy TikTok không còn nghĩa vụ phải gỡ bỏ video.

Luật sư của ông Tsuda cho biết ông sẽ không kháng cáo phán quyết.

Ông Tsuda, 55 tuổi, được biết đến nhiều nhất với vai trò lồng tiếng cho nhân vật Kento Nanami trong loạt anime "Jujutsu Kaisen". 

Theo hồ sơ vụ kiện, từ tháng 7/2024 đến tháng 9/2025, một người dùng ẩn danh đã đăng tải 188 video về truyền thuyết đô thị và những câu chuyện huyền bí trên TikTok. Các video sử dụng giọng đọc trầm được cho là giống với chất giọng của ông Tsuda. 

Phía nguyên đơn cho rằng những video này có thể khiến người xem hiểu nhầm rằng giọng nói trong video là của ông Tsuda, đồng thời giúp tài khoản TikTok gia tăng giá trị thương mại. Theo hồ sơ vụ kiện, người đăng video được cho là thu về khoảng 500.000-750.000 yen (3.200-4.800 USD) mỗi tháng.

TikTok đã bác bỏ lập luận trên, cho rằng phần lồng tiếng chỉ sử dụng một "giọng nam thông thường". Người đăng video cũng khẳng định hệ thống AI được huấn luyện bằng giọng nói của một người bạn. Phía TikTok đồng thời lập luận rằng vụ kiện không còn cơ sở thực tế do tài khoản liên quan đã bị xóa trước ngày 29/6.

Tòa án Tokyo, nơi đưa ra phán quyết xác lập nguyên tắc giọng nói của một người có thể được bảo vệ theo quyền khai thác hình ảnh cá nhân. (Ảnh: mainichi.jp)
Tòa án Tokyo, nơi đưa ra phán quyết xác lập nguyên tắc giọng nói của một người có thể được bảo vệ theo quyền khai thác hình ảnh cá nhân. (Ảnh: mainichi.jp)

 Nhật Bản hiện chưa có quy định pháp luật rõ ràng về quyền đối với giọng nói. Tuy nhiên, Bộ Tư pháp Nhật Bản gần đây đã ban hành hướng dẫn cho rằng việc đăng tải lên mạng xã hội các video sử dụng giọng nói tương tự người thật để tạo doanh thu có thể cấu thành hành vi xâm phạm quyền lợi.

Phán quyết mới của Tòa án Tokyo vì vậy được chú ý trong bối cảnh công nghệ AI mô phỏng giọng nói đang đặt ra nhiều lo ngại đối với giới nghệ sĩ trên toàn thế giới. Tại Nhật Bản, vấn đề này đặc biệt được quan tâm trong ngành công nghiệp hoạt hình, nơi các diễn viên lồng tiếng có vai trò quan trọng và sở hữu lượng người hâm mộ lớn./. 

Tin cùng chuyên mục

Anthropic mở rộng thử nghiệm các mô hình AI mạnh nhất

Anthropic mở rộng thử nghiệm các mô hình AI mạnh nhất

Anthropic đang mở rộng thử nghiệm các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mạnh nhất của hãng, nhằm tăng khả năng phát hiện và xử lý lỗ hổng phần mềm, đồng thời kiểm soát rủi ro khi các công cụ AI tiên tiến có thể bị lợi dụng cho mục đích tấn công mạng.

Italy điều tra start-up AI âm nhạc Mỹ chèn ép người dùng

Italy điều tra start-up AI âm nhạc Mỹ chèn ép người dùng

Italy đã mở cuộc điều tra đối với start-up Suno của Mỹ, với cáo buộc áp đặt các điều khoản hợp đồng bất công và hạn chế quyền lợi của người dùng nền tảng tạo nhạc bằng trí tuệ nhân tạo (AI). Vụ việc tiếp tục làm nổi bật những tranh cãi pháp lý và bản quyền đang gia tăng xung quanh sự phát triển nhanh chóng của công nghệ AI trong lĩnh vực âm nhạc.

Thách thức an ninh mạng thời bùng nổ AI tại Nhật Bản

Thách thức an ninh mạng thời bùng nổ AI tại Nhật Bản

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo điều kiện để tội phạm mạng tại Nhật Bản thực hiện các cuộc tấn công với tốc độ và quy mô chưa từng có, đe dọa dữ liệu của hàng triệu người dùng. Hàng loạt vụ rò rỉ thông tin và chiếm đoạt tài sản số cho thấy Nhật Bản đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải tăng cường năng lực phòng thủ mạng trong kỷ nguyên AI.

Làn sóng khởi nghiệp AI tiếp sức cho kinh tế Đức

Làn sóng khởi nghiệp AI tiếp sức cho kinh tế Đức

Làn sóng khởi nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), đang nổi lên như một động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế Đức. Với số lượng startup tăng mạnh và dòng vốn đầu tư ngày càng lớn, Đức kỳ vọng AI sẽ giúp thúc đẩy đổi mới, nâng cao hiệu quả sản xuất và tạo thêm sức bật cho nền kinh tế.

Thủ tướng Italy đăng ký độc quyền... giọng nói để chống deepfake

Thủ tướng Italy đăng ký độc quyền... giọng nói để chống deepfake

Thủ tướng Italy Giorgia Meloni đã nộp đơn lên Văn phòng Sở hữu trí tuệ Liên minh châu Âu (EUIPO) để đăng ký bảo hộ thương hiệu giọng nói nhằm tự bảo vệ trước nguy cơ giọng nói bị sử dụng để tạo ra các sản phẩm giả mạo bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), hay còn gọi là deepfake.

Giới đầu tư quốc tế "để mắt" tới ngành công nghiệp robot Trung Quốc

Các chuyến đi tới Trung Quốc đang thay đổi cách các nhà đầu tư quốc tế đánh giá về triển vọng của ngành công nghiệp robot Trung Quốc.

Các chuyến đi tới Trung Quốc đang thay đổi cách các nhà đầu tư quốc tế đánh giá về triển vọng của ngành công nghiệp robot Trung Quốc, cũng như khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp Mỹ. Cùng với đó, điều này cũng cho thấy cục diện hiện nay của cuộc đua giữa các cường quốc công nghệ mà vị trí dẫn đầu sẽ thuộc về bên nào có chiến lược phát triển hợp lý và đầu tư kịp thời.