Ứng dụng AI và thiết bị bay không người lái trong bảo tồn các loài chim quý hiếm

Theo phóng viên TTXVN tại Australia, các nhà khoa học tại bang Queensland, Australia đang mở ra bước tiến mới cho công tác bảo tồn động vật hoang dã khi kết hợp thành công thiết bị bay không người lái và Trí tuệ Nhân tạo (AI) để giám sát các loài chim quý hiếm.

Tại khu bảo tồn bờ biển Toorbul (phía Bắc Brisbane), Tiến sỹ Joshua Wilson của Đại học Queensland-UQ đang vận hành một thiết bị bay không người lái ở độ cao chuẩn xác.

Thiết bị này ghi hình các loài chim nước đang dừng chân sau chặng bay dài 13.000 km từ vùng Siberia, bao gồm cả loài chim mỏ nhát Viễn Đông đang bị đe dọa tuyệt chủng.

Từng là một kỹ sư thiết kế thiết bị bay không người lái trước khi chuyển sang ngành bảo tồn, Tiến sỹ Wilson chia sẻ: "Đối với tôi, cuộc khủng hoảng đa dạng sinh học là vấn đề quan trọng nhất hiện nay."

Trong nghiên cứu của mình, Wilson đã tích hợp công nghệ thị giác máy tính Trí tuệ Nhân tạo để giải quyết bài toán tốn thời gian nhất của ngành sinh học: đếm số lượng chim thủ công qua ảnh. Ông khẳng định: “Công cụ Trí tuệ Nhân tạo do chúng tôi phát triển giúp tăng tốc độ xử lý hình ảnh lên gấp 85 lần.”

Bước đột phá này giúp giải phóng các chuyên gia khỏi việc ngồi hàng giờ phân loại ảnh hoặc phải lội qua các địa hình hiểm trở. Họ chỉ cần để máy tính chạy thuật toán qua đêm và dành thời gian cho các kế hoạch bảo tồn thực địa thiết thực hơn.

Theo Tổ chức Bảo tồn động vật hoang dã Australia (AWC), có hơn 200 loài chim tại quốc gia này đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng, tăng mạnh so với thập niên 1990. Trên thế giới, hơn một nửa số loài chim cũng đang sụt giảm số lượng do mất môi trường sống, biến đổi khí hậu và các loài ngoại lai xâm hại.

Để công cụ Trí tuệ Nhân tạo đạt hiệu quả cao nhất, Tiến sỹ Wilson đã kêu gọi sự giúp đỡ từ các đồng nghiệp quốc tế. Dự án trên nhanh chóng nhận được sự phản hồi từ 33 nhà nghiên cứu thuộc 11 quốc gia. Đến nay, kho dữ liệu miễn phí này đã thu thập hình ảnh gần 50.000 cá thể của hơn 100 loài chim: từ chim cánh cụt ở Nam Cực cho đến cò trắng ở Ba Lan.

Giáo sư Richard Fuller của Đại học Queensland nhận định: "Nghiên cứu này đặt nền móng cho việc ứng dụng AI để giám sát động vật hoang dã nhanh chóng và hiệu quả trên những vùng cảnh quan rộng lớn, hiểm trở."

Trong khi đó, một chuyên gia khác là Giáo sư Hugh Possingham, Chủ tịch Tổ chức BirdLife Australia, cho rằng công cụ của Tiến sỹ Wilson giúp Australia dẫn đầu trong việc kiểm đếm và bảo vệ động vật hoang dã ở quy mô lớn.

Dù các chuyên gia lưu ý về việc thiết bị bay không người lái có thể khiến chim hoảng loạn nếu không được điều khiển bay cẩn thận, song không ai phủ nhận tầm quan trọng của công nghệ này trong việc thuyết phục các chính phủ thắt chặt luật bảo tồn.

Ông David Edwards, Chủ tịch Nhóm Nghiên cứu chim lội nước bang Queensland, khẳng định: "Các cơ quan quản lý chỉ đưa ra quyết định dựa trên những số liệu thực tế, có bằng chứng rõ ràng. Nếu không chứng minh được bằng một bộ dữ liệu chính xác và theo dõi trong thời gian dài, chúng ta sẽ không có căn cứ pháp lý để yêu cầu bảo vệ các loài chim cũng như môi trường sống của chúng."

Theo giới khoa học Australia, việc ứng dụng Trí tuệ Nhân tạo và thiết bị bay không người lái không chỉ là một giải pháp công nghệ, mà còn là nỗ lực chạy đua với thời gian để bảo tồn thiên nhiên cho thế hệ mai sau./.

​