Chuyên trang Chuyển động số của
Thông Tấn Xã Việt Nam
Trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ hiểu sâu sắc hơn về phong trào "Bình dân học vụ" cách đây 80 năm và “Bình dân học vụ số” hiện nay.
“Tôi mong rằng lòng hăng hái và sự nỗ lực của các anh chị em sẽ có kết quả rất vẻ vang: Đồng bào ta ai cũng biết đọc biết viết. Cái vinh dự đó thì tượng đồng, bia đá nào cũng không bằng.”
Đó là những lời căn dặn giản dị, súc tích của Bác Hồ trong lá thư gửi đội ngũ giáo viên "Bình dân học vụ," sẽ được giới thiệu trong trưng bày chuyên đề “Bình dân học vụ-Thắp sáng tương lai.”
Trưng bày khai mạc ngày 22/8 tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia (Hà Nội) mang đến cái nhìn toàn cảnh về phong trào "Bình dân học vụ" cách đây 80 năm.
Theo thông tin từ Bảo tàng, sau khi giành chính quyền, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, thách thức, trong đó ba “giặc” lớn là giặc đói, giặc dốt và giặc ngoại xâm, đặt vận mệnh dân tộc vào tình thế vô cùng khó khăn.
Ngay trong phiên họp đầu tiên của Chính phủ lâm thời ngày 3/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định “một dân tộc dốt là một dân tộc yếu,” trong khi đó ở nước ta lúc bấy giờ có tới hơn 90% dân số mù chữ, vì vậy, xóa nạn mù chữ là một trong sáu nhiệm vụ cấp bách của đất nước..
Ngày 8/9/1945, Chính phủ lâm thời ban hành Sắc lệnh số 17/SL về việc thành lập Nha Bình dân học vụ mở đầu cho phong trào học tập chưa từng có trong lịch sử. Hàng triệu người dân trên khắp mọi miền đất nước, không kể tuổi tác, tầng lớp, đều tham gia học chữ như một hành động yêu nước thiêng liêng. Phong trào "Bình dân học vụ" đã trở thành ngọn đuốc thắp sáng tri thức, hun đúc tinh thần độc lập và khát vọng khai sáng cho toàn dân tộc.
Với gần 160 hình ảnh, tài liệu, hiện vật, trưng bày chia thành 3 phần: Diệt giặc dốt – cuộc chiến không tiếng súng, Ánh sáng tri thức lan tỏa, Từ bình dân học vụ đến học tập suốt đời.
Đặc biệt trong trưng bày lần này, hầu hết tài liệu, hiện vật quý, có giá trị đều là những hiện vật lần đầu tiên được giới thiệu tới công chúng, tiêu biểu như: Sổ ghi cảm tưởng của các đồng chí lãnh đạo và nhân sỹ trí thức về công tác Bình dân học vụ; Huy hiệu Bình dân học vụ của chiến sỹ cách mạng bị giam ở Côn Đảo vẽ và in để cổ động học Bình dân học vụ trong tù, năm 1951; nhóm hiện vật do các gia đình nhân chứng hiến tặng và những sản phẩm sáng tạo của sinh viên Lab EDABK của Trường Điện-Điện tử, Đại học Bách khoa Hà Nội…
Trưng bày giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ hiểu sâu sắc hơn về phong trào "Bình dân học vụ" cách đây 80 năm và “Bình dân học vụ số” hiện nay như những thời khắc lịch sử đặc biệt quan trọng; đó là hành trình kế thừa và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh về “học để làm việc, làm người, học để phụng sự giai cấp và nhân dân, Tổ quốc và nhân loại.”
Từ đó, khơi dậy tinh thần hiếu học, khát vọng học tập và niềm tin bền bỉ vào sức mạnh của tri thức - từ những con chữ đầu tiên năm xưa đến ngọn lửa học tập đang được tiếp nối hôm nay.
Trưng bày mở cửa từ ngày 22/8 đến tháng 12/2025 tại Bảo tàng Lịch sử quốc gia, 25 Tông Đản, Hà Nội./.
Một số hiện vật tiêu biểu:
Nhân dịp này, Bảo tàng Lịch sử quốc gia tổ chức Lễ tiếp nhận tài liệu, hình ảnh, hiện vật về phong trào Bình dân học vụ do các cá nhân và tổ chức trao tặng.
Bảo tàng cũng khai trương Ứng dụng công nghệ trải nghiệm thực tế tăng cường (AR) trên nền tảng định vị không gian trực quan (Visual Positioning System – VPS) tại hệ thống trưng bày thường trực và phòng trưng bày chuyên đề “Bình dân học vụ-Thắp sáng tương lai” do Bảo tàng Lịch sử Quốc gia phối hợp với Tổng công ty Công nghiệp Công nghệ cao Viettel (Viettel High Tech) triển khai thực hiện.
Đây là lần đầu tiên công nghệ điện toán không gian được ứng dụng trong bảo tàng để hiển thị nội dung số ngay tại vị trí thực tế. Khách tham quan chỉ cần dùng điện thoại là có thể khám phá hiện vật qua mô hình 3D, phim tư liệu, hiệu ứng minh họa và thuyết minh tự động. Trải nghiệm này không chỉ mang lại phương thức tham quan hiện đại, cá nhân hóa mà còn tạo cho những tài liệu, hiện vật trở nên sống động và dễ tiếp cận hơn đồng thời mở ra hướng đi mới trong bảo tồn và lan tỏa giá trị di sản bằng công nghệ số.
Nghị quyết số 57-NQ/TvW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia không chỉ tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội mà còn mở ra hướng đi mới trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa Việt Nam.
Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở, “Chợ 4.0” đang được Vĩnh Long triển khai theo hướng mở rộng cả về số lượng chợ và nội dung chuyển đổi số.
Nhờ đổi mới phương thức vận hành, đẩy mạnh chuyển đổi số và lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo phục vụ, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bình Phước (thành phố Đồng Nai) đã tạo nên bước chuyển biến rõ nét trong công tác cải cách hành chính, khẳng định hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Năm học 2026–2027 đã chính thức bắt đầu. Cùng với những tiếng trống khai trường, một diện mạo mới của giáo dục đang được hình thành mạnh mẽ, trong đó chuyển đổi số tiếp tục được xác định là một trong những động lực quan trọng để đổi mới dạy và học.
Ở vùng biên giới Nà Hỳ, tỉnh Điện Biên, nơi điều kiện tiếp cận công nghệ của người dân còn hạn chế, những người lính Đồn Biên phòng Nậm Nhừ đang tìm cách đưa thông tin chính thống và kỹ năng số đến gần hơn với từng bản làng.
Công nghệ số và chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, giúp đưa tinh hoa di sản văn hóa dân tộc đến gần hơn với công chúng trong và ngoài nước. Điều này không chỉ khẳng định vai trò tiên phong của ngành văn hóa trong việc thực hiện chuyển đổi số quốc gia mà còn góp phần lan tỏa giá trị di sản, giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ và bạn bè quốc tế trong kỷ nguyên số.
Ngày 8/9, tại xã Gia Trấn, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Ninh Bình phối hợp với UBND xã tổ chức ra mắt Tổ công nghệ số cộng đồng và Điểm hỗ trợ chuyển đổi số. Đây là xã đầu tiên của Ninh Bình triển khai mô hình này, với mục tiêu đưa chuyển đổi số đến gần người dân hơn, giúp người dân tiếp cận và sử dụng các tiện ích số thuận lợi ngay từ cơ sở.
Tổ chuyển đổi số cộng đồng đi vào hoạt động đã tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức và thói quen của người dân về chuyển đổi số; thu hẹp khoảng cách số giữa khu vực thành thị và nông thôn, giữa các nhóm đối tượng dân cư; góp phần đưa công nghệ số vào mọi mặt đời sống xã hội.
Việc bảo vệ bản quyền không còn là câu chuyện riêng của cá nhân tác giả mà đã trở thành vấn đề then chốt để bảo đảm sự phát triển bền vững của nền kinh tế quốc gia. Bảo vệ bản quyền chính là góp phần đẩy mạnh mục tiêu chiến lược đến năm 2030 ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đóng góp 7% GDP và tầm nhìn năm 2045 quy mô sản phẩm công nghiệp văn hóa số chiếm trên 80%.
Tuổi trẻ vùng biên Quảng Trị đang trực tiếp đồng hành, hướng dẫn từng hộ dân vượt qua rào cản kỹ năng, đưa công nghệ tiệm cận đời sống và thu hẹp hiệu quả khoảng cách số nơi phên dậu Tổ quốc.
