Trung Quốc tập trung phát triển điện toán không gian
Lĩnh vực điện toán không gian của Trung Quốc đang chuyển dịch từ giai đoạn nghiên cứu và phát triển sang giai đoạn then chốt là xây dựng năng lực tính toán ngay trên quỹ đạo.

Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, hiện nước này đang vận hành hơn 640 vệ tinh viễn thám dân sự hoặc thương mại trên quỹ đạo, con số lớn thứ hai thế giới. Các vệ tinh này tạo ra khối lượng dữ liệu khổng lồ mỗi ngày, nhưng chưa đến 5% trong số đó được truyền về Trái Đất do những hạn chế về băng thông truyền dẫn từ không gian.
Công tác điều phối cứu trợ khẩn cấp trong thiên tai – vốn được hỗ trợ bởi hoạt động giám sát từ vệ tinh – đòi hỏi dữ liệu thu thập trên quỹ đạo phải được xử lý ngay lập tức. Tuy nhiên, các kênh truyền dẫn vệ tinh truyền thống hiện chưa đáp ứng được tốc độ xử lý nhanh chóng như vậy. Các nhà khoa học Trung Quốc đang tìm giải pháp cho vấn đề này thông qua công nghệ điện toán trên quỹ đạo dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI). Công nghệ này cho phép lọc dữ liệu nhanh chóng và chọn lọc những thông tin quan trọng nhất để gửi về cho các chuyên gia phân tích dưới mặt đất.
Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu Điện toán Đám mây và Dữ liệu lớn thuộc Học viện Công nghệ Thông tin và Truyền thông Trung Quốc (CAICT), bà Tạ Lệ Na (Xie Lina) cho biết, về mô hình vận hành, Trung Quốc đang đi đầu trong chuyển đổi từ mô hình "thu thập dữ liệu trong không gian – xử lý dữ liệu dưới mặt đất" sang mô hình “xử lý dữ liệu ngay trên quỹ đạo”. Theo bà, các vệ tinh thực hiện xử lý bằng AI ngay trên quỹ đạo sau khi thu thập dữ liệu, nhờ đó không cần phải truyền toàn bộ dữ liệu thô về mặt đất, giúp tiết kiệm đáng kể băng thông truyền dẫn giữa vệ tinh và Trái Đất. Về kế hoạch phát triển, dự án “Chòm vệ tinh điện toán Tam Thể” đặt mục tiêu xây dựng một mạng lưới gồm hàng nghìn vệ tinh vào năm 2032.
Ngành công nghiệp điện toán không gian của Trung Quốc đang bước vào giai đoạn tăng trưởng nhanh chóng. Theo các chuyên gia trong ngành, về trung và dài hạn, điện toán không gian dự kiến sẽ phát triển qua 3 giai đoạn: điện toán trên từng vệ tinh đơn lẻ, điện toán trên các chòm vệ tinh kết nối với nhau, và cuối cùng là sự phối hợp, tích hợp giữa không gian và mặt đất. Các nhà nghiên cứu đang ưu tiên phát triển các ứng dụng nhằm giải quyết những vấn đề mà năng lực tính toán dưới mặt đất khó xử lý hiệu quả, chẳng hạn như phân tích dữ liệu viễn thám thông minh, phòng chống và giảm nhẹ thiên tai, cũng như giám sát các vùng đại dương.
Theo các chuyên gia công nghệ, trong bối cảnh tiến trình đổi mới công nghệ diễn ra nhanh chóng, điện toán không gian mang lại sự thay đổi mô hình lớn cho các doanh nghiệp và người dùng, hứa hẹn sẽ cách mạng hóa cách con người nhận thức, tương tác và điều hướng thế giới. Sự hội tụ của thế giới kỹ thuật số và thế giới vật chất không chỉ đơn thuần là sự tiến bộ về công nghệ mà còn tạo ra những trải nghiệm mới sâu sắc cho con người. Quy mô thị trường điện toán không gian toàn cầu được dự báo sẽ đạt gần 770 tỷ USD vào năm 2034, đạt tốc độ tăng trưởng kép hàng năm là trên 18%./.
Tin cùng chuyên mục
Việt Nam – Italy mở rộng hợp tác công nghệ chế tạo
Diễn ra từ ngày 13-16/10 tại Trung tâm Triển lãm Fiera Milano, Triển lãm Quốc tế lần thứ 35 về máy công cụ, robot, tự động hóa, in 3D và công nghệ phụ trợ (BI-MU 2026) giới thiệu nhiều giải pháp tiên tiến của ngành công nghiệp chế tạo thế giới. Sự tham gia của đoàn doanh nghiệp Việt Nam mở ra cơ hội tiếp cận công nghệ mới, tìm kiếm đối tác và thúc đẩy chuyển giao công nghệ.
Meta ra mắt mô hình AI mở cạnh tranh với Trung Quốc
Ngày 15/10, tập đoàn công nghệ Meta của Mỹ công bố mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới mang tên Muse Spark Open, cho phép các nhà phát triển tải về và tùy chỉnh, đồng thời tuyên bố sản phẩm này có năng lực cạnh tranh, thậm chí vượt trội ở một số khía cạnh, so với các mô hình tương tự của những nhà phát triển hàng đầu Trung Quốc.
Google điều chỉnh kết quả tìm kiếm AI, tăng cơ hội tiếp cận cho báo chí
Ngày 15/10, tập đoàn Google thông báo sẽ tăng cường hiển thị các đường dẫn đến trang web và bài báo trong kết quả tìm kiếm do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra. Bước đi này được đưa ra trong bối cảnh các thương hiệu và cơ quan báo chí cảnh báo lượng truy cập sụt giảm mạnh do người dùng ngày càng nhận câu trả lời trực tiếp từ AI thay vì nhấp vào các đường dẫn.
Chính sách phát triển năng lực lượng tử quốc gia: Gợi mở từ kinh nghiệm EU cho Việt Nam
Từ kinh nghiệm phát triển công nghệ lượng tử của EU, Giáo sư Nguyễn Lương Quang gợi mở hướng đi cho Việt Nam: ưu tiên đào tạo nhân lực, đầu tư hạ tầng nghiên cứu có trọng tâm, thúc đẩy doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị và mở rộng hợp tác quốc tế. Ông khuyến nghị xây dựng chiến lược quốc gia dài hạn, gắn ứng dụng lượng tử với chuyển đổi số và bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Miễn, giảm nhiều khoản phí, lệ phí cho công dân số
Công dân có tài khoản định danh điện tử mức độ 2, tích hợp đủ thông tin, giấy tờ và đáp ứng các điều kiện theo quy định sẽ được miễn, giảm nhiều khoản phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến. Đây là chính sách khuyến khích người dân tham gia môi trường số theo Nghị quyết số 66.22/2026/NQ-CP về phát triển công dân số. Nghị quyết quy định lấy ngày 15/10 hằng năm là Ngày Công dân số V