Từ mã QR đến loa báo tiền, chợ quê đổi cách giao dịch

Ngày 19/9, tại chợ Cầu Xây, xã Song Lộc (tỉnh Vĩnh Long),  Ủy ban nhân dân xã cùng các đơn vị liên quan ra quân thực hiện mô hình "Chợ 4.0" với hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt. Mô hình được triển khai nhằm từng bước đưa tiện ích số vào hoạt động mua bán tại các chợ truyền thống, góp phần thay đổi thói quen thanh toán, thúc đẩy ứng dụng công nghệ số trong kinh doanh và tiêu dùng.

Đây là hoạt động nằm trong kế hoạch chuyển đổi số chợ truyền thống của tỉnh Vĩnh Long. Tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% chợ hạng 1 và hạng 2 triển khai thanh toán không dùng tiền mặt; đồng thời yêu cầu các xã, phường triển khai các giải pháp chuyển đổi số chợ truyền thống phù hợp với điều kiện thực tế.

Xã Song Lộc có diện tích tự nhiên 8.010 ha, hơn 9.000 hộ dân với trên 38.600 nhân khẩu; trong đó, hộ Khmer chiếm hơn 52,5%. Thực hiện mô hình, UBND xã bố trí 58 bảng quét mã QR kèm loa thông báo giao dịch tự động. Đồng thời huy động lực lượng đoàn viên, Tổ Công nghệ số cộng đồng phối hợp với Viettel Vĩnh Long, các ngân hàng cung cấp dịch vụ thanh toán bố trí các điểm hỗ trợ tại chợ, đến từng điểm kinh doanh hướng dẫn tiểu thương mở tài khoản, cài đặt ứng dụng, tạo mã QR và sử dụng thanh toán không dùng tiền mặt.

Bên cạnh đó, mô hình chợ 4.0 còn hướng đến thanh toán không dùng tiền mặt đối với các khoản thu phát sinh tại chợ như tiền thuê mặt bằng, tiền điện, tiền nước, phí giữ xe và các khoản thu hợp pháp khác. Sau chợ Cầu Xây, địa phương sẽ nhân rộng mô hình tại chợ Sâm Bua và chợ Song Lộc.

Là tiểu thương đã bán các mặt hàng cá khô tại chợ Cầu Xây hơn 10 năm, bà Đỗ Thanh Tuyền cho biết trước đây, khi gặp khách từ thành phố về mua hàng và có nhu cầu thanh toán bằng mã QR, bà phải sử dụng nhờ tài khoản của người thân. Việc được hỗ trợ tạo tài khoản ngân hàng, tặng bảng mã QR và loa thông báo giao dịch sẽ giúp việc mua bán thuận tiện hơn.

Khi khách chuyển tiền, loa thông báo ngay số tiền giao dịch, tiểu thương không phải thường xuyên kiểm tra trên điện thoại để xác nhận khoản tiền đã vào tài khoản. Điều này đặc biệt hữu ích vào những thời điểm có nhiều khách mua cùng lúc, giúp rút ngắn thời gian thanh toán, hạn chế việc khách phải chờ đợi, thuận lợi cho cả người bán lẫn người mua.

Phát biểu tại lễ phát động, Phó Chủ tịch UBND xã Song Lộc Võ Văn Phương đề nghị các ngành, đoàn thể và Tổ Công nghệ số cộng đồng tiếp tục phát huy vai trò hỗ trợ trực tiếp, đến từng gian hàng tuyên truyền, hướng dẫn tiểu thương và người dân cài đặt tài khoản, tạo mã QR và sử dụng thanh toán số theo phương châm dễ hiểu, dễ thực hiện.

Địa phương đề nghị đơn vị viễn thông Viettel đồng hành, hỗ trợ hạ tầng, phối hợp cùng các ngân hàng hướng dẫn kỹ năng bảo mật để người dân yên tâm giao dịch. Ông Võ Văn Phương kêu gọi các hộ tiểu thương chủ động thay đổi thói quen sử dụng tiền mặt, tích cực hướng dẫn khách hàng cùng trải nghiệm thanh toán số, góp phần đưa mô hình hoạt động thường xuyên tại chợ.

Đồng hành xuyên suốt quá trình triển khai mô hình "Chợ 4.0" trên địa bàn, ông Nguyễn Văn Thủy, Giám đốc Khách hàng doanh nghiệp khu vực Trà Vinh, Viettel Vĩnh Long cho biết, tại mỗi điểm triển khai, đơn vị bố trí khoảng 10 nhân viên trực tiếp hỗ trợ tiểu thương, hướng dẫn cài đặt, sử dụng các ứng dụng thanh toán và thực hiện giao dịch bằng mã QR. Lực lượng này phối hợp với nhân sự của ngân hàng và chính quyền địa phương để hỗ trợ ngay tại chợ, nhất là đối với những tiểu thương lớn tuổi, chưa quen với các nền tảng số.

Theo ông Nguyễn Văn Thủy, qua triển khai mô hình tại 16 chợ ở địa bàn Trà Vinh trước đây, khó khăn phổ biến là một bộ phận tiểu thương lớn tuổi, người dân ở vùng sâu, vùng xa còn hạn chế trong tiếp cận công nghệ. Vì vậy, Viettel xác định việc hướng dẫn trực tiếp, "cầm tay chỉ việc" và duy trì lực lượng hỗ trợ trong quá trình vận hành là cần thiết để người dân có thể sử dụng phương thức thanh toán không dùng tiền mặt một cách thuận lợi.

Viettel Vĩnh Long sẽ tiếp tục phối hợp với chính quyền và các ngân hàng hỗ trợ các chợ trong quá trình vận hành mô hình, từng bước mở rộng việc ứng dụng các tiện ích số phù hợp với hoạt động kinh doanh và nhu cầu thực tế của tiểu thương, góp phần hình thành thói quen thanh toán số tại các chợ truyền thống.

Hiện tỉnh Vĩnh Long có 401 chợ; trong đó, 335 chợ đã được phân hạng, phân loại, gồm 7 chợ hạng 1, 41 chợ hạng 2 và 287 chợ hạng 3. Toàn tỉnh có 38.681 điểm kinh doanh, hơn 28.400 hộ kinh doanh cố định và hơn 6.700 hộ kinh doanh không cố định.

Cùng với thanh toán không dùng tiền mặt, tỉnh Vĩnh Long định hướng phát triển hệ thống chợ gắn với văn minh thương mại, an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, phòng cháy, chữa cháy và nâng cao hiệu quả lưu thông hàng hóa.Việc đưa mô hình "Chợ 4.0" đến những địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng có đông đồng bào Khmer như Song Lộc góp phần mở rộng khả năng tiếp cận các tiện ích số, từng bước hình thành thói quen giao dịch hiện đại trong cộng đồng./.