Các "đại gia" công nghệ" lên tiếng bảo vệ AI mã nguồn mở
Hàng loạt "ông lớn" công nghệ gồm Nvidia, Microsoft, Meta và IBM mới đây đã gửi bức thư chung kêu gọi giới lập pháp Mỹ ủng hộ các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mã nguồn mở.
Hương Thủy
26/07/2026
08:20
Giám đốc điều hành Nvidia Corp, Jensen HuangBức thư được đăng tải trên mạng xã hội X, với chữ ký của Tổng giám đốc (CEO) Nvidia Jensen Huang cùng đại diện nhiều tên tuổi lớn khác như Meta Platforms và IBM.
Nội dung thư khuyến nghị các nhà lập pháp tránh áp đặt những hạn chế quá nghiêm ngặt đối với mô hình AI nguồn mở. Việc siết quy định quá sớm được cho là sẽ triệt tiêu tính cạnh
tranh và đẩy các hoạt động nghiên cứu tiên tiến ra khỏi biên giới nước
Mỹ.
Động thái này đưa các tập đoàn hàng đầu của ngành trực tiếp bước vào cuộc tranh luận đang gây chia rẽ giới kinh doanh và chính trị về quyền kiểm soát công nghệ AI.
Bức thư xuất hiện giữa lúc ranh giới giữa hai hướng phát triển AI ngày càng trở nên rõ ràng. Một bên là các mô hình nguồn mở khó quản lý hơn, bao gồm sản phẩm của chính Nvidia và loạt mô hình vừa được các phòng thí nghiệm Trung Quốc công bố trong những tuần gần đây. Bên còn lại là các mô hình nguồn đóng do các công ty như OpenAI và Anthropic kiểm soát.
Theo giới quan sát, bức thư cho thấy thái độ lo ngại ngày càng tăng của giới lãnh đạo Thung lũng Silicon đối với chi phí đắt đỏ của các mô hình đóng. Các tập đoàn như Microsoft và nhà thầu quốc phòng Palantir Technologies lập luận rằng việc cho phép khách hàng tự vận hành các mô hình nguồn mở ngay trong trung tâm dữ liệu nội bộ sẽ giúp kiểm soát chi phí AI hiệu quả hơn.
Bên cạnh rào cản chi phí, các biện pháp kiểm soát gắt gao được OpenAI và Anthropic cài cắm vào hệ thống của họ cũng gây ra nhiều bất cập. Mới đây, nền tảng chia sẻ mã nguồn AI Hugging Face tiết lộ họ đã phải sử dụng một mô hình mã nguồn mở của nước ngoài để chống lại cuộc tấn công mạng do chính một mô hình OpenAI bị lỗi gây ra. Nguyên nhân là do các mô hình nguồn đóng bị giới hạn khi sử dụng cho công việc an ninh mạng.
Lời kêu gọi của các “ông lớn” công nghệ được đưa ra trong bối cảnh giới lập pháp Mỹ đề xuất luật bắt buộc các hệ thống AI phải có "công tắc tự hủy" sau vụ tấn công mạng nhắm vào Hugging Face.
Song song đó, chính quyền Tổng thống Donald Trump cũng đang cân nhắc áp lệnh trừng phạt đối với các nhà phát triển AI mã nguồn mở nước ngoài với cáo buộc đánh cắp công nghệ nguồn đóng của Mỹ.
Đối đáp lại mối lo ngại về bản quyền, liên minh công nghệ cho rằng các vi phạm về sở hữu trí tuệ nên được xử lý bằng các khung pháp lý thương mại có mục tiêu rõ ràng, thay vì ban hành lệnh cấm đoán trên diện rộng.
Các tập đoàn nhấn mạnh rằng mô hình khép kín không đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối, bởi những lỗ hổng ẩn giấu bên trong rất khó bị phát hiện từ bên ngoài. Ngược lại, bản chất minh bạch của AI mã nguồn mở cho phép cộng đồng chuyên gia toàn cầu dễ dàng tham gia thẩm định, phát hiện sự cố và cùng nhau hoàn thiện hệ thống phòng thủ cốt lõi.
Chuyên gia David Robinson, một trong những nhân sự gắn bó lâu năm nhất của OpenAI cảnh báo tốc độ phát triển các tác nhân AI đang vượt quá khả năng kiểm soát, tiềm ẩn nguy cơ gây hậu quả nghiêm trọng. Ông kêu gọi ngành công nghiệp AI áp dụng mô hình giám sát đa tầng tương tự ngành hàng không và công nghiệp hạt nhân để hạn chế rủi ro.
Số hóa đang mở ra những cách tiếp cận mới với di sản: từ lưu giữ dữ liệu hiện vật, hỗ trợ nghiên cứu, bảo tồn đến tham quan trực tuyến và tương tác trong không gian bảo tàng. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, quá trình này cũng đặt ra những yêu cầu về chuẩn dữ liệu, hạ tầng lưu trữ và nhân lực vận hành.
Cục Xúc tiến thương mại phối hợp Meta tổ chức tập huấn, hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực truyền thông số, ứng dụng AI, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.
Nhà sản xuất siêu máy tính Bull của Pháp vừa đưa nhà máy mở rộng tại Angers vào hoạt động, tăng gấp đôi công suất nhằm hỗ trợ mục tiêu thu hẹp khoảng cách năng lực tính toán AI giữa châu Âu với Mỹ, Trung Quốc.
Tòa án Tokyo, Nhật Bản, lần đầu xác lập nguyên tắc giọng nói của con người có thể được pháp luật, tương tự quyền đối với hình ảnh chân dung, trong bối cảnh công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được sử dụng để mô phỏng và khai thác giọng nói.
Bộ Truyền thông Australia cảnh báo trí tuệ nhân tạo (AI) đang đặt ra "rủi ro nghiêm trọng" đối với sự tồn vong của ngành báo chí, khi các "ông lớn" công nghệ liên tục thu thập nội dung tin tức để cung cấp dữ liệu cho chatbot mà không trả phí.
Di tích Nhà tù Hỏa Lò (Hà Nội) đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, số hóa nội dung trưng bày, góp phần đổi mới phương thức tiếp cận lịch sử. Các nền tảng số, hình ảnh, tư liệu trực quan và công nghệ tương tác giúp du khách chủ động khám phá câu chuyện về di tích, nhân vật và sự kiện lịch sử, làm tăng sức hấp dẫn của điểm đến, góp phần lan tỏa giá trị di sản đến công chúng.
Google bắt đầu thử nghiệm tính năng mới cho phép người dùng mua sản phẩm trên nền tảng thương mại điện tử Flipkart, thuộc tập đoàn Walmart, trực tiếp thông qua các dịch vụ Gemini và AI Mode. Động thái này cho thấy Google đang mở rộng vai trò của trí tuệ nhân tạo (AI), từ công cụ tìm kiếm và gợi ý sản phẩm sang trực tiếp tham gia vào quá trình mua hàng.
Microsoft vừa công bố loạt tính năng mới cho Copilot, nổi bật là công cụ lập trình bằng ngôn ngữ tự nhiên và tác nhân AI có khả năng hoạt động liên tục, trong nỗ lực biến trợ lý AI này thành nền tảng hỗ trợ toàn diện hơn cho công việc văn phòng.
Việt Nam xác định chip chuyên dụng là một hướng đi phù hợp để tập trung nguồn lực, phát triển năng lực thiết kế, sản xuất thử và từng bước nâng cao khả năng tự chủ công nghệ bán dẫn.