Chuyên gia hiến kế đưa Việt Nam tham gia sâu chuỗi cung ứng chip toàn cầu

Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn nếu biết tận dụng lợi thế và xây dựng hệ sinh thái phát triển phù hợp.

Lê Anh
21/07/2026
14:44
Chuyên gia hiến kế đưa Việt Nam tham gia sâu chuỗi cung ứng chip toàn cầu
Lao động trong ngành bán dẫn. (Nguồn: TTXVN)

Trong bối cảnh cuộc đua công nghệ bán dẫn ngày càng quyết liệt, Đài Loan (Trung Quốc) tiếp tục khẳng định vị thế là "trái tim" của ngành công nghiệp chip toàn cầu khi sản xuất hơn 90% lượng chip bán dẫn tiên tiến nhất thế giới.

Theo các chuyên gia, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn nếu biết tận dụng lợi thế và xây dựng hệ sinh thái phát triển phù hợp.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn của phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, Tiến sỹ Võ Đức Thắng, Trợ lý Giáo sư tại Đại học Khoa học và Công nghệ quốc gia Đài Loan, đồng thời là Chủ tịch Mạng lưới Đổi mới Sáng tạo và Trí thức Việt Nam tại Đài Loan (VIN Taiwan) - cho rằng điều đáng học hỏi nhất từ Đài Loan không chỉ là công nghệ mà còn là cách xây dựng một hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn hoàn chỉnh.

ttxvn-vo.jpg
Tiến sỹ Võ Đức Thắng (Thang Vo) tại một buổi hội thảo về phát triển nguồn nhân lực thiết kế vi mạch. (Ảnh: TTXVN phát)

Hiện nay, Đài Loan (Trung Quốc) giữ vai trò đặc biệt trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Không chỉ dẫn đầu về sản xuất chip, vùng lãnh thổ này còn có ảnh hưởng sâu rộng từ thiết kế vi mạch, chế tạo bán dẫn, đóng gói, kiểm thử đến sản xuất máy chủ và các hệ thống phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI).

Riêng Tập đoàn Sản xuất Chất bán dẫn Đài Loan (TSMC) đang nắm khoảng 70% thị phần gia công bán dẫn toàn cầu.

Theo Tiến sỹ Võ Đức Thắng, người đóng vai trò cầu nối quan trọng trong việc thúc đẩy hợp tác giáo dục và công nghệ cao giữa Việt Nam và Đài Loan, thành công của Đài Loan đến từ sự phối hợp chặt chẽ giữa chính phủ, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp.

tsmc-chips-73.jpg
Một sản phẩm chip bán dẫn của TSMC. (Ảnh: VCG)

Trong đó, chính phủ đóng vai trò hoạch định chiến lược và đầu tư cho nghiên cứu nền tảng; các viện nghiên cứu hỗ trợ chuyển giao công nghệ; các trường đại học đào tạo nhân lực sát nhu cầu thực tế; còn doanh nghiệp lớn dẫn dắt chuỗi cung ứng, kết nối với mạng lưới doanh nghiệp vừa và nhỏ chuyên sâu về vật liệu, thiết bị và linh kiện.

Từ mô hình này, ông cho rằng Việt Nam cần kiên trì đầu tư dài hạn, lựa chọn một số phân khúc có lợi thế để tập trung nguồn lực, đồng thời xây dựng cơ chế hợp tác thực chất giữa Nhà nước, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp.

Đánh giá về lợi thế của Việt Nam, Tiến sỹ Võ Đức Thắng cho rằng nước ta đã có định hướng chính sách rõ ràng với Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, tầm nhìn 2050, trong đó đặt mục tiêu đào tạo ít nhất 50.000 nhân lực trình độ đại học trở lên cho ngành bán dẫn vào năm 2030.

Ngoài ra, Việt Nam còn sở hữu lực lượng lao động trẻ, có nền tảng tốt về toán học, vật lý, điện-điện tử, công nghệ thông tin và tự động hóa. Sự hiện diện của nhiều tập đoàn công nghệ quốc tế cũng tạo điều kiện để Việt Nam từng bước tham gia vào các khâu thiết kế, đóng gói, kiểm thử và sản xuất linh kiện liên quan đến bán dẫn.

Tuy nhiên, chuyên gia này cũng chỉ ra 4 "điểm nghẽn" lớn cần sớm tháo gỡ.
Đầu tiên là chất lượng nguồn nhân lực. Việt Nam không chỉ thiếu kỹ sư về số lượng mà còn thiếu các chuyên gia có kinh nghiệm thực tế trong thiết kế chip, vật liệu, thiết bị, công nghệ quy trình và quản lý nhà máy.

Thứ hai là khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu doanh nghiệp. Nhiều chương trình đại học vẫn thiếu phòng thí nghiệm hiện đại, phần mềm thiết kế chuyên dụng và đội ngũ giảng viên có kinh nghiệm làm việc trong ngành.

Thứ ba là công nghiệp hỗ trợ còn yếu. Một nhà máy bán dẫn cần hàng trăm doanh nghiệp cung cấp hóa chất siêu tinh khiết, khí công nghiệp, vật liệu, linh kiện chính xác, thiết bị, phần mềm và dịch vụ kỹ thuật, trong khi năng lực này của Việt Nam còn rất hạn chế.

Cuối cùng là yêu cầu về hạ tầng và môi trường đầu tư dài hạn, bao gồm nguồn điện ổn định, nước siêu sạch, logistics, bảo vệ sở hữu trí tuệ và thủ tục đầu tư minh bạch.

ttxvn-trithuctre.jpg
Tiến sỹ Võ Đức Thắng tại Diễn đàn tri thức trẻ. (Ảnh: TTXVN phát)

Theo Tiến sỹ Võ Đức Thắng, trong giai đoạn hiện nay, Việt Nam nên ưu tiên các lĩnh vực phù hợp với năng lực như thiết kế vi mạch, đóng gói-kiểm thử, thiết bị và vật liệu phụ trợ trước khi tiến tới những công đoạn có hàm lượng công nghệ và vốn đầu tư cao hơn.

Ông đánh giá cộng đồng trí thức Việt Nam tại Đài Loan có thể đóng vai trò cầu nối quan trọng giữa hai bên. Không chỉ chuyển giao tri thức, đội ngũ này còn có thể kết nối trường đại học với doanh nghiệp, hỗ trợ đào tạo nhân lực, thúc đẩy các dự án nghiên cứu chung, giới thiệu đối tác công nghệ và tư vấn chính sách phát triển ngành bán dẫn cho Việt Nam.

Hiện VIN Taiwan có hơn 100 thành viên chính thức và kết nối khoảng 4.000 nhà khoa học, kỹ sư, doanh nhân, nghiên cứu sinh và sinh viên Việt Nam đang học tập, làm việc tại Đài Loan (Trung Quốc).

Trong thời gian tới, mạng lưới này sẽ tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên gia, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, kết nối đào tạo nhân lực và hỗ trợ các dự án chuyển giao công nghệ giữa Việt Nam và Đài Loan, góp phần đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu./.

(TTXVN/Vietnam+)

Tin cùng chuyên mục

ADB rót hơn nửa tỷ USD hỗ trợ Indonesia số hóa quản trị

ADB rót hơn nửa tỷ USD hỗ trợ Indonesia số hóa quản trị

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) đã phê duyệt khoản tài chính trị giá 650 triệu USD hỗ trợ Indonesia tăng cường quản lý tài khóa, thúc đẩy số hóa hoạt động của chính phủ. Chương trình hướng tới xây dựng hệ thống quản trị tài chính và dữ liệu kết nối, minh bạch, qua đó cải thiện hiệu quả cung cấp dịch vụ công và hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội tại các địa phương.

Công nghệ mới mở rộng nguồn tạng cho ghép gan

Công nghệ mới mở rộng nguồn tạng cho ghép gan

Nam Phi đang mở ra hướng đi mới trong lĩnh vực ghép gan khi lần đầu tiên tại châu Phi đưa vào sử dụng công nghệ tưới máu gan, cho phép bảo quản và đánh giá chức năng tạng hiến bên ngoài cơ thể trong thời gian dài hơn. Công nghệ này được kỳ vọng giúp tận dụng thêm những lá gan trước đây có nguy cơ bị loại bỏ, qua đó mở rộng nguồn tạng và tăng cơ hội điều trị cho bệnh nhân.

Trung Quốc mở đường cho AI trong giao diện não-máy

Trung Quốc mở đường cho AI trong giao diện não-máy

Trung Quốc đã phê duyệt và ban hành tiêu chuẩn thứ ba về thiết bị y tế giao diện não-máy (BCI). Đây cũng là tiêu chuẩn sản phẩm thiết bị y tế BCI đầu tiên trên thế giới tích hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để xử lý dữ liệu điện não đồ (EEG).

Khi AI làm thay đổi cuộc chơi dệt may châu Phi

Khi AI làm thay đổi cuộc chơi dệt may châu Phi

Trí tuệ nhân tạo (AI), robot và công nghệ sản xuất số đang tạo ra bước chuyển mới cho ngành dệt may châu Phi, mở ra cơ hội nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng. Tuy nhiên, quá trình tự động hóa cũng đặt ra thách thức đối với mô hình phát triển dựa vào lao động giá rẻ, đòi hỏi các quốc gia châu Phi phải nhanh chóng đầu tư vào công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực phù hợp.

Chu Lai - Khu công nghiệp, logistics, thương mại và dịch vụ biển

Chu Lai - Khu công nghiệp, logistics, thương mại và dịch vụ biển

Là khu kinh tế ven biển đầu tiên của Việt Nam, Khu kinh tế mở Chu Lai, đang từng bước khẳng định vai trò là một cực tăng của vùng kinh tế trọng điểm miền Trung, trở thành trung tâm công nghiệp, logistics và dịch vụ, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố Đà Nẵng và cả nước.

AI thay đổi nhu cầu nhân lực trên thị trường lao động Hàn Quốc

AI thay đổi nhu cầu nhân lực trên thị trường lao động Hàn Quốc

Thị trường lao động Hàn Quốc đang chứng kiến làn sóng tuyển dụng nhân lực có kỹ năng trí tuệ nhân tạo (AI), với số tin tuyển dụng liên quan đến AI tăng 128% trong nửa đầu năm 2026. Diễn biến này phản ánh xu hướng AI đang trở thành một kỹ năng phổ biến trong thị trường lao động Hàn Quốc, đồng thời nhu cầu nhân lực đang chuyển từ phát triển công nghệ AI sang khai thác và ứng dụng công nghệ này.

Công nghệ lượng tử - Xu hướng công nghệ chiến lược trong tương lai

Công nghệ lượng tử - Xu hướng công nghệ chiến lược trong tương lai

Công nghệ lượng tử đang trở thành một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược được thế giới quan tâm, với tiềm năng tạo ra những đột phá trong tính toán, truyền thông, an ninh mạng và nhiều lĩnh vực khác. Phóng viên TTXVN tại Praha đã có cuộc phỏng vấn ông David Zubek, giảng viên Khoa Công nghệ Thông tin, Đại học Kỹ thuật Praha, về xu hướng phát triển, cơ hội và thách thức của công nghệ này.

Khi AI vào bếp sáng tạo bánh kẹo tại Nhật Bản

Khi AI vào bếp sáng tạo bánh kẹo tại Nhật Bản

Hai chuỗi cửa hàng tiện lợi hàng đầu Nhật Bản, Lawson và FamilyMart, sẽ lần đầu tiên đưa ra thị trường quy mô lớn các sản phẩm bánh kẹo được phát triển với ý tưởng từ trí tuệ nhân tạo (AI), đánh dấu bước tiến mới trong việc ứng dụng công nghệ này vào ngành bán lẻ thực phẩm.