EU chính thức áp dụng quy định gắn nhãn nội dung do AI tạo ra

Theo quy định thuộc Đạo luật AI (AI Act), các doanh nghiệp phát triển hoặc triển khai hệ thống AI phải thông báo cho người dùng khi họ tương tác với chatbot AI hoặc khi hình ảnh, video, âm thanh và văn bản được tạo bằng AI. Các nội dung giả mạo (deepfake) cũng phải được gắn nhãn hoặc tích hợp hình mờ (watermark) hay các dấu hiệu kỹ thuật khác để có thể nhận diện. Doanh nghiệp vi phạm có thể bị xử phạt với mức phạt cao theo quy định của EU.

Quy định cũng yêu cầu thông báo khi AI được sử dụng để nhận diện cảm xúc, phân loại sinh trắc học hoặc tạo các nội dung liên quan đến lợi ích công cộng mà không có sự rà soát, biên tập của con người.

Ủy ban châu Âu cho rằng sự phát triển nhanh của AI tạo sinh đang khiến việc phân biệt giữa nội dung thật và nội dung tổng hợp ngày càng khó khăn, đồng thời làm gia tăng nguy cơ phát tán thông tin sai lệch và nội dung giả mạo trên quy mô lớn. Vì vậy, các quy định mới nhằm tăng cường tính minh bạch và bảo vệ niềm tin của người dân đối với thông tin trên môi trường số.

Theo các quan chức EU, việc trao thêm quyền cho cơ quan quản lý sẽ giúp khắc phục những khó khăn từng gặp phải trong quá trình tiếp cận và đánh giá các mô hình AI tiên tiến do doanh nghiệp nước ngoài phát triển, đồng thời tăng cường năng lực giám sát đối với những công nghệ có ảnh hưởng ngày càng lớn đến xã hội.

Các quy định áp dụng đối với hoạt động chuyên nghiệp và doanh nghiệp, trong khi việc sử dụng AI cho mục đích cá nhân không thuộc phạm vi điều chỉnh. Những hệ thống AI đã được triển khai trước đây có thời hạn đến ngày 2/12/2026 để hoàn tất việc tuân thủ. EU cũng miễn trừ một số trường hợp như tác phẩm nghệ thuật, sáng tạo, châm biếm và hư cấu. Trước khi quy định có hiệu lực, nhiều tập đoàn công nghệ lớn như TikTok, Meta và Google đã triển khai các công cụ gắn nhãn nội dung AI. Tuy nhiên, một số doanh nghiệp cảnh báo việc xuất hiện quá nhiều nhãn và thông báo có thể khiến người dùng khó tiếp cận thông tin một cách trực quan và hiệu quả.

Trong giai đoạn tiếp theo, EU sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi thực thi Đạo luật AI. Từ tháng 12 năm nay, khối sẽ cấm các hệ thống AI tạo deepfake khiêu dâm, sau làn sóng tranh cãi liên quan đến chatbot Grok của tỷ phú Elon Musk. Các quy định đối với nhóm AI có rủi ro cao sẽ lần lượt có hiệu lực từ cuối năm 2027 và năm 2028, nhằm tạo thêm thời gian để doanh nghiệp chuẩn bị và đáp ứng các tiêu chuẩn mới./.