Xu hướng dùng AI để ra quyết định

Theo một báo cáo mới đây của công ty tư vấn trí tuệ nhân tạo (AI) Entermind tại Malaysia, AI đang trở thành điểm dừng chân đầu tiên khi người dùng cần đưa ra các quyết định quan trọng - từ việc mua sắm, du lịch đến các lựa chọn về tài chính.

Theo phóng viên TTXVN tại Kuala Lumpur, cuộc khảo sát - do AI Enterming thực hiện tháng 9/2026 đối với 1.300 người trưởng thành quen thuộc với AI ở Malaysia - cho thấy công cụ này đang trở thành điểm dừng chân đầu tiên khi người dùng cần đưa ra các quyết định quan trọng, từ việc mua sắm, du lịch đến các lựa chọn về tài chính. Khảo sát của AI Entermind cho thấy 43% số người được hỏi tìm đến AI trước tiên khi cần nghiên cứu cho một quyết định quan trọng, 31% chọn bắt đầu bằng các công cụ tìm kiếm truyền thống, trong khi 41% người tham gia đã đưa ra quyết định mua sắm hoặc tài chính dựa chủ yếu vào thông tin hoặc gợi ý từ AI.

 Mức độ ảnh hưởng tăng lên cùng với tần suất sử dụng. Trong nhóm người dùng AI hàng ngày, có 52% cho biết đã thực hiện hành động dựa trên lời khuyên từ AI. Con số này ở nhóm sử dụng công nghệ này hàng tuần hoặc ít thường xuyên hơn chỉ là 26%. Đối với một số người tiêu dùng, điều này đánh dấu sự thay đổi trong cách sử dụng AI: không chỉ dừng lại ở việc soạn thảo email, tóm tắt tài liệu hay giải đáp các câu hỏi thông thường, AI đang dần trở thành một phần trong quy trình ra quyết định - từ việc chọn mua sản phẩm, lên kế hoạch du lịch cho đến các quyết định liên quan đến tài chính.

Khảo sát cũng cho thấy mức độ hữu ích của AI thay đổi tùy theo loại quyết định mà người dùng cần đưa ra. Những người tham gia khảo sát nhận thấy AI đặc biệt hiệu quả trong việc tìm hiểu các lựa chọn chăm sóc sức khỏe, so sánh các sản phẩm bán lẻ và khám phá các phương án du lịch. Tuy nhiên, người dùng không muốn hoàn toàn phó mặc việc ra quyết định cho công nghệ: 51% cho biết mong muốn một tương lai AI đóng vai trò định hướng, trong khi bản thân họ vẫn là người nắm quyền kiểm soát. Chỉ 6% số người được hỏi muốn AI thay mặt thực hiện phần lớn các công việc.

 Việc thường xuyên tương tác với các hệ thống AI hội thoại cũng đang làm thay đổi kỳ vọng của người tiêu dùng đối với các trang web và ứng dụng truyền thống. Khoảng 78% người được hỏi cho biết mong muốn các nền tảng của doanh nghiệp có thể giúp việc tìm kiếm thông tin và đưa ra quyết định trở nên dễ dàng như cách các công cụ AI thực hiện. Sở thích này được phản ánh qua cách người dùng muốn thao tác trên các dịch vụ trực tuyến: 42% ưu tiên sử dụng ô tìm kiếm, trong khi chỉ 17% thích dùng các menu điều hướng. Việc nhập trực tiếp một câu hỏi thường mang lại cảm giác trực quan hơn so với việc phải nhấp chuột qua nhiều lớp trên một trang web để tìm câu trả lời.

Nghiên cứu này không phải là bằng chứng cho thấy gần một nửa dân số Malaysia từ bỏ các công cụ tìm kiếm truyền thống để chuyển sang dùng ChatGPT hay các nền tảng tương tự. Tuy nhiên, nghiên cứu phản ánh sự thay đổi trong hành vi của những người đã tiếp nhận AI: Thay vì tìm đến AI sau khi thu thập thông tin từ các nguồn khác, công nghệ này ngày càng trở thành điểm khởi đầu cho quá trình tìm kiếm thông tin./.