Làn sóng AI trở thành phao cứu sinh cho ngành vận tải Mỹ

Nhu cầu đối với xe tải sàn phẳng đặc biệt cao khi các nhà thầu tìm cách vận chuyển nhanh chóng các linh kiện thiết bị cỡ lớn như tuabin, thiết bị đóng cắt, máy chủ và tủ rack (thiết bị chuyên dụng dùng để chứa, sắp xếp và bảo vệ các thiết bị mạng, máy chủ) ra vào công trường. Tuy nhiên, các chuyên gia trong ngành cũng tỏ ra thận trọng trước nguy cơ phản ứng thái quá đối với sự bùng nổ vận tải phục vụ AI, bởi lẽ khối lượng hàng hóa liên quan đến trung tâm dữ liệu sẽ "sụt giảm mạnh" ngay khi quá trình xây dựng hoàn tất.

Trong khi nước Mỹ đang có những cuộc tranh luận gay gắt về chi phí xây dựng các trung tâm dữ liệu AI và ai là người thực sự hưởng lợi, thì ngành vận tải – một lĩnh vực thường bị bỏ qua – lại đang chứng kiến sự gia tăng đáng kể về hoạt động kinh doanh nhờ vào AI.

Các trung tâm dữ liệu quy mô lớn không tự nhiên mọc lên từ những cánh đồng. Tất cả các linh kiện cấu thành nên một trung tâm dữ liệu, từ hệ thống HVAC (điều hòa không khí và thông gió) cho đến đường ống, hệ thống dây dẫn và chất bán dẫn, chủ yếu được vận chuyển bằng xe tải (hoặc vận chuyển bằng tàu hỏa rồi chuyển tiếp sang xe tải). Và đối với ngành vận tải hàng hóa - vốn đã chịu tác động tiêu cực từ các đợt thuế quan trong cuộc chiến thương mại và giá dầu diesel tăng mạnh - thì sự phát triển của AI đang mang lại một chút khởi sắc và giảm bớt áp lực.

Theo ông Patrick Brennan, Phó chủ tịch cấp cao của nhà cung cấp giải pháp quản lý đội xe Cox Fleet, trước tình hình này, các hoạt động liên quan đến AI và trung tâm dữ liệu đang mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp vận tải. Dù nhu cầu vận chuyển hàng hóa nhìn chung vẫn chưa đồng đều, nhưng AI đang mang lại sự ổn định cần thiết. Ông cho rằng sự tăng trưởng dựa trên nhu cầu về thiết bị, dù là cho các trung tâm dữ liệu hay các dự án quốc phòng và bán dẫn, vốn tạo ra khối lượng hàng hóa vận chuyển lớn hơn.

Một số phân khúc trong ngành vận tải đường bộ được hưởng lợi nhiều hơn những phân khúc khác. Tác động rõ rệt nhất là sự gia tăng vận chuyển các loại vật tư phục vụ trung tâm dữ liệu. Điều này được phản ánh qua các chỉ số sản xuất cũng như trong báo cáo kết quả kinh doanh của các đơn vị vận tải. Tỷ lệ hàng hóa trên số lượng xe tải đã tăng mạnh khi tình trạng khan hiếm năng lực vận tải lan sang cả phân khúc thị trường này.

Ông Brennan cho rằng tác động này thể hiện rõ nhất ở mảng vận tải bằng xe sàn phẳng và vận chuyển hàng siêu trường siêu trọng khi giá cước thị trường tự do đã chạm mức cao nhất trong nhiều năm vào mùa hè vừa qua, và tình trạng khan hiếm năng lực vận tải diễn ra gay gắt nhất tại các thị trường có nhiều hoạt động xây dựng. Các mảng vận tải xe sàn phẳng và hàng siêu trường siêu trọng đã tăng trưởng cực kỳ mạnh mẽ kể từ năm 2025 và đây cũng là nơi tập trung cao nhất nhu cầu vận chuyển phục vụ quá trình xây dựng cơ sở hạ tầng này. 

Trong khi đó, theo bà Jennifer Lockett, một lãnh đạo của công ty tài chính giao thông vận tải altLINE, không chỉ các công ty vận tải lớn mới được hưởng lợi từ sự bùng nổ liên quan đến AI. Các doanh nghiệp nhỏ hơn trong ngành cũng đang đón nhận những cơ hội kinh doanh mới, song cũng phải đối mặt với những thách thức đi kèm trong quá trình phát triển. Bà cho biết việc xây dựng các trung tâm dữ liệu đang tạo ra công việc mới cho các đơn vị vận tải, đặc biệt là những đơn vị chuyên chở các máy biến áp và máy phát điện khổng lồ để cung cấp năng lượng cho các cơ sở này, cũng như vận chuyển khối lượng lớn bê tông và các vật liệu xây dựng khác. 

Tuy nhiên, các chuyên gia trong ngành cũng tỏ ra thận trọng trước nguy cơ phản ứng thái quá đối với sự bùng nổ của hoạt động vận tải bằng xe tải phục vụ lĩnh vực AI. Ngay cả khi có các dự án kinh doanh mới, các địa phương cần cẩn trọng khi vội vã cải tạo toàn bộ cơ sở hạ tầng để phục vụ vận chuyển hàng hóa, bởi lẽ phần lớn hoạt động liên quan đến trung tâm dữ liệu AI chỉ mang tính nhất thời. 

Ông Kyle Roberts, Phó chủ tịch phụ trách mảng công nghiệp & logistics/thị trường vốn tại công ty tư vấn bất động sản thương mại Newmark Mountain West, cho biết. lưu lượng xe tải đến trung tâm dữ liệu sẽ giảm mạnh sau khi công trình hoàn tất. Nếu so sánh với một nhà kho hoặc trung tâm phân phối điển hình rộng 200.000 feet2 (khoảng 18.600 m2) – nơi có 80 cửa xuất nhập hàng và tần suất quay vòng xe hai lượt mỗi ngày – thì một trung tâm dữ liệu sau khi xây xong lại có lưu lượng xe tải thấp hơn nhiều. Theo ông, các địa phương đang chứng kiến sự gia tăng đột biến trong hoạt động vận tải bằng xe tải cần thận trọng khi triển khai cơ sở hạ tầng, đồng thời cân nhắc xem liệu nhu cầu có còn duy trì sau khi giai đoạn xây dựng kết thúc hay không./.